Answers

2016-07-11T20:51:09+08:00
Sistemang Pang-ekonomiya
Mga Sistemang Pang-ekonomiya
Sumasaklaw sa mga estraktura, intitusyon, at mekamismo na batayan sa pagsasagawa ng mga gawaing pamproduksiyon upang sagutin ang pangunahing katanungang pang-ekonomiya.
Command
Ang estado ang may responsibilidad sa pagsagot sa mga suliraning pang-ekonomiya.
Market Economy
Ang market o pamilihan ay nagpapakita ng organisadong transaksyon sa pagitan ng konsyumer at nagbebenta.
Komunismo
Ang estado ang naghmamay-ari at kumokontrol sa yaman ng bansa at produksiyon.
Ang mga aklat na "Communist Manifesto" at "Das Kapital" ni Karl Marx at Friedrich Engels ang tinuturing na bibliya ng Komunismo.
Ipinagbabawal dito ang pribadong pagmamay-ari ng mga industriya.
Sosyalismo
Isang sistemang pang-ekonomiya na masasabing pinaghalong ekonomiya dahil sa pag-iral ng "Command" at "Market" economy.
Piyudalismo(Feudalism)
Merkantilismo
Umiral sa Europa ang sistemang merkantilismo kung saan ang batayan ng kapangyarihan ng bansa ay sa dami ng supply ng "ginto" at "pilak".
Tradisyunal
Ang pagsagot sa mga suliraning pang-ekonomiya ay naiimpluwensiyahan ng paniniwala at kaugalian.
Ang lahat ng tao ay nagtratrabaho para sa isang komunidad o tribo
Alipin
Vassal
Feudal Lord
MANOR
KNIGHT
VASSAL
Ang mga gawaing pang-agrikultura tulad ng pagbubungkal ng lupa ay isinasagawa sa loob ng manor.
Ang mga magsasaka at mga alipin na tinatawag na "SERF" ay nagsasagawa ng pagbubungkal ng lupa.
Vassals ang tawag sa mga taong nagkakaloob ng serbisyo at nagbibigay proteksyon sa Feudal Lord.
Bilang kabayaran, sila ay pinagkakalooban ng lupa na tinatawag na "Fief"
Ito ang tawag sa mga taong nagmamay-ari ng lupa.
Maraming bansa sa Europa ang nagtuon ng pansin sa paglilikom ng maraming ginto at pilak na kanilang isinagawa sa pamamagitan ng pananakop sa mga mahihinang bansa.
Ilan sa mga bansang gumamit ng sistemang ito:
Britanya
Pransya
Espanya
Kapitalismo
Desentrelisado ang paggawa ng desisyon sa sistemang ito. Ang mga indibidwal at pribadong sektor ang gumagawa ng desisyon ukol sa uri ng produkto, dami ng gagawin, at pamamaraan ng paglikha nito.
Rebolusyong Industriyal
ito ang nagbigay daan sa pagkilala ng mga karapatan ng pribadong sektor sa pagpapaunlad ng industriya.
Laissez Faire "Let Alone Policy"
Sa doktrinang "Laissez Faire" ni Adam Smith, sinasabing ang pamahalaan ay hindi dapat makialam sa pagpapaunlad at pagpapatakbo ng mga indibidwal sa kanilang industriya at negosyo.
Free Enterprise
Isinulat din ni Adam Smith ang hangaring tumubo at kompetisyon ang nagpapasigla sa ekonomiya.
Ang Kapitalismo ay lumaganap sa:
Europa
Gresya
Italya
Babylon(Iraq)
Carthage(Tunista)
Mula sa malawak na pagaaral sa kasaysayan, naniniwala si Marx na magbubunga ang tunggalian ng uri(class conflict) ng isang lipunang walang uri(classless society) at mabibigyan ng kapangyarihan ang mga manggagawa ng tinawag niyang "Proletariat".
Sa Russia ito ay ipinatupad noong 1927 ni Vladimir Ilich Lenin na kilala sa pangalang Lenin.
Sa Tsina ang komunismo ay pinalaganap noong 1949 sa pamumuno ni Mao Zedong na kilala rin sa tawag na Mao Tse-tung.
Ang estado ang humahawak at kumokontrol sa mga pangunahing industriya at ang mga mamamayan at pinapayagan magmay-ari ng maliit na negosyo na maaring pakielaman ng estado.
Hangarin nito na magkapantay-pantay ang mga tao sa lipunan.
Ang estado ang nagdedesisyon kung anong produkto ang makakabuti sa mga mamamayan.
Ang pagkakaroon ng "welfare state" ay daan upang ang mga pangangailangan ng lahat ay maibigay.
Ang pagmamayari ng yaman sa kolektibong paraan ay ginagawa sa sistemang ito.
Pasismo
ang mga yaman at industriya ay kontrolado at pagmamayari ng estado na pinamumunuan ng isan diktador.
Ipinagbabawal ang pagangkat ng produkto mula sa ibang bansa.
Ang bawat indibidwal ay walang karapatang magreklamo at sumuway sa itinatadhana ng batas ng estado.
Sinimulan ni Benito Mussolini sa Italya noong 1922. Si Mussolini ang nagtatag sa Partidong Pasista.
Si Adolf Hitler naman ang nagpakilala ng Pasismo sa Alemanya.

0